خزر دنیزی آییریجی دئییل، بیرله‌شدیریجی فاکتوردور.

Axar.az خبر وئریر کی، بو باره‌ده آذربایجان پرزیدنتینین کمک‌چیسی – پرزیدنت آدمینیستراسییاسینین خارجی سیاست مسئله‌لری شعبه‌سینین مدیری حکمت حاجی‌یئو «گلوبسج ۲۰۲۵» فورومون‌دا «اورتا دهلیز: یئنی گئوسیاسی و اقتصادی حیات خطی» موضوعسون‌دا کئچیریلن پانل‌ده دانیشیب.

او، آذربایجانین اورتا دهلیزله باغلی باخیشیندان و اونو نئجه گؤردویوندن سؤز آچاراق بیلدیریب کی، هر شئیدن اول یول آذربایجان اوچون بیر مدنیت و سیویلیزاسییا آنلامیندادیر:

«آذربایجان تاریخاً قدیم ایپک یولوندا یئرله‌شیب و سیویلیزاسییالارین دیالوگونا تؤهفه وئریب. ایکینجی کومپونئنت جغرافیادیر. بیز شرق-غرب و همچینین شمال-جنوب یوللارینین کسیشمه‌سن‌ده یئرله‌شیریک. لاکین آذربایجان مستقیل‌لیک الده ائتدیک‌ده باشا دوشدوک کی، بو ایکی کومپونئنت واجب اولسا دا، کفایت دئییل.

بیز جغرافیامیزی و تاریخی تجربه‌میزی یئنی امکانلارا چئویرمه‌لی ایدیک، همچینین آذربایجانین دنیا اوکئانینا چیخیشی اولمایان اؤلکه اولدوغونو نظره آلاراق، بونو قورو باغلانتیلارینا چئویرمه‌یه چالیشدیق. بونونلا دا آذربایجانین علاقه‌لندیریجی خطلرینین قورولماسینا و شرق-غرب دهلیزینین یارادیلماسینا باشلانیلدی».

ح.حاجی‌یئو وورغولاییب کی، آذربایجان بو پروسسه بئش و یا آلتی مهم پارامتره اساسلاناراق باشلاییب:

"بو مارشروت بیزیم اوچون ساده‌جه، یوکو آ نقطه‌سیندن ب نقطه‌سینه چاتدیرماق امکانی دئییل. ایلک اولاراق بیز انرژی علاقه‌لندیریجیلیینه و انرژی دهلیزینین یارادیلماسینا باشلادیق. بو، باکی-تفلیس-جیهان، باکی-تفلیس-سوپسا ایدی کی، خزر دنیزینی قارا دنیز و آرالیق دنیزی ایله بیرله‌شدیردی.

ایکینجی کومپونئنت آوتوموبیل یوللاری و قورو مارشروتلاری‌دیر. بیز اوزریمیزه دوشه‌نی ائتدیک - آوتوموبیل یوللاریمیزی و ماگیستراللاریمیزی قوردوق. لاکین بللی‌دیر کی، آوتوموبیل یوللاری ایله ماگیستراللارینین اولماسی کفایت دئییل - قونشو اؤلکه‌لرله ده علاقه قورولومالیدیر.

اوچونجو کومپونئنت ایسه دنیز مارشروتو حاقیندادیر. بو یوللا بیز خزر دنیزینی مرکزی آسیاداکی طرفداشلارلا بیرله‌شدیردیک، خزر دنیزینین آییریجی دئییل، بیرله‌شدیریجی فاکتور اولدوغونو اؤنه چکدیک. بونون نتیجه‌سینده بیز اول اوچ، ایندی ایسه دؤرد - خزر، قارا، آرالیق و آدریاتیک دنیزلری ایله علاقه قوروروق».