بو گۆن «مَکَّه مۆدافیعه پاکتی»نین امضالانماسی سادجه نوبه‌تی عادی دیپلماتیک حادیثه و یا ریاض، آنکارا و اسلام‌آباد آراسیندا چکیلمیش اۆچ‌طرفلی خاطیره فوتوسو دئییل. بو سازیش یاخین شرق و جنوبی آسیادا گۆج قۇرولوشونو کؤکوندن دَییشدیرن یئنی تاریخین دؤنۆش نقطه‌سیدیر. بو «قیزیل گۆج اۆچبووجاغی»نین دوغوشو غربدن اۇن‌ایللیکلر بویو داوام ائدن مطلق آسیلیلیغا سون قویور و رگیونون سیاسی جغرافیاسیندا یئنی یئرلی نظامین فورمالاشدیغینی گؤستریر.

بو کوالیسیانین اَن بؤیوک «کوزورو» اۇنون کومپوننتلرینین بنزرسیز سی‌انرژی‌سیدیر. رگیونون مرکزینده یارانان بو فورمول سعودی عربستانینین ثروتینی و ژئوسیاسی نفوذونو، تۆرکیه‌نین (ناتو-نون ایکینجی اَن بؤیوک اوردوسو کیمی) پی‌یو‌آ تکنولوژیسینی و معاصر اوردوسونو، نهایت، پاکستانین نۆوه چکیندیرمه قابیلیتینی و بؤیوک عنعنه‌وی اوردوسونو بیر آرایا گتیریر. بو مقاویله‌دکی «کولکتیف مدافعه» بندی – یعنی بیرینه ائدیلن هجوم هامییا ائدیلن هجومدور – بۆتون رگیونال و گلوبال اویونچولارا آیدین بیر مئساژ وئریر: بوندان سونرا بو اۆچ اؤلکه‌دن هر هانسی بیرینین ماراقلارینا توخونماق، نوه-حربی-اقتصادی گۆجون سرت و واحید جاوابی ایله قارشیلاشاجاق.

ایران اۆچۆن بو سازش بیرباشا حربی تهدیددن چوخ، اداره ائدیلمه‌لی اولان یئنی ژئوسیاسی رئاللیقدیر. تِهران بو سازشه محاربه جبهه‌سی دئییل، اسرائیلین آمبیسیالارینی جیلوولاماق اۆچۆن رگیونال تهلوکه‌سیزلیک سیستمی کیمی باخا بیلر.

دیگر طرفدن، تَل-آویو اؤزۆنۆ یئنی استراتژی محاصره‌ده گؤرۆر؛ چۆنکی بو اتفاق اسرائیلین فارس کؤرفزینه نفوز ائتمک لایحه‌سینی تمامیله دایاندیریر.
غرب پایتاختلاریندا و خصوصیله واشینگتوندا بو راضیلاشمایا هم امید، هم ده ناراحاتلیقلا باخیرلار. بیر طرفدن یاخین شرقده‌کی حربی خرجلرینی آزالتماق ایسته‌ین آمریکا ایکی گۆچلۆ دولَتین – تۆرکیه و سُعودی عربستانینین رگیونون تهلوکه‌سیزلیک یۆکۆنۆ اؤز اۆزرینه گؤتورمه‌سیندن ممنوندور. لاکن دیگر طرفدن ناتو-نون عضوو اولان ترکیه‌نین آلیانسا داخل اولمایان اؤلکه‌لرله بیرگه مدافعه پاکتینا گیرمه‌سی ناتو اۆچۆن حقوُقی و استراتژی کابوسا چئوریلیب. واشینگتن آرتیق قبول ائتمه‌لیدیر کی، او، گمیچیلیک خطلرینی و نِفت بازارینی تعیین ائدن یگانه اویونچو دئییل؛ چۆنکی گلوبال انرژی اینفراستروکتورونون تهلوکه‌سیزلییینین آرخاسیندا ایندی «مَکه اۆچبووجاغی» کیمی گۆچلۆ بیر دایاق دایانیر.

مَکه پاکتی رگیون اؤلکه‌لری آراسیندا «تهلوکه‌سیزلیکده اؤزۆنۆتعمینات» دورۆنۆن باشلانغیجیدیر. گله‌جک سیلاح سازشلری، تهلوکه‌سیزلیک مقابیلینده اۇجوز یانیجاق مبادیله‌سی و بیرگه حربی قۆوولرین یئرلشدیریلمه‌سی گؤستریر کی، بو جغرافیا آرتیق غرب گۆجلرینین اویون میدانی دئییل. دئمک اولار کی، رگیونون گله‌جگی داها چوخ بو اؤلکه‌لرین اراده‌سیندن آسیلی اولاجاق.