کولت. آذ میلوراد پاویچین "مولوهئیا قوخان سئوگیلی" حکایه‌سینی تقدیم ائدیر:

مصرده اوچ نؤع اوت چوخ مشهوردور. آلفا آدلانان بیر اوتدان واختیله کندیر توخویاردیلار، سونرا همین کندیردن فیرعونون یای قاییقلارینی دوزلدرکن ایستیفاده ائدیردیلر، قاییقلارین آیری-آیری حیسه‌لری میسمارلارلا دئییل، محض بو جور کندیرلرله بیرلشدیریلیردی. ایکینجی اوتو بوخار تنبکی چوبوغو اولان نارگیله‌یه دولدورولاردی. اوچونجو اوت حاقیندا ایسه قدیم افسانه‌دن دانیشیلیر. محض ائله او دا بیزیم یئنی حکایه‌میزین پرئدمئتی اولاجاق.

آتاسی آشاغی وولقابویو یئرلشه‌ن قیزیل اوردادان قاهیره‌یه گتیریلمیش ال ناصر محمدین واختیندا بیر مصرلی خلیفه واردی. همین خلیفه هم اؤز ساراییندا، هم ده بوتون شهرده مولوهئیا اوتوندان حاضرلانان ادویات‌دان ایستیفاده نی قاداغان ائتمیشدی. روایته گؤره بو خلیفه‌نین گؤزللر گؤزلی بیر آروادی واردی و خلیفه اونو چوخ سئویردی. بیر دفعه حربی سفردن دؤندوک‌دن سونرا خلیفه حیس ائتدی کی، آروادینین سئوگیسی اوولکی تک دئییل. او، اؤز مونججیمینی یانینا چاغیردی و اوندان مصلحت ایسته‌دی.

— اونون گله جه یی سنینکین‌دن اول باشلاییر، − مونججیم دئدی. – بیر ده کی، سن گرک اونون اؤپوشونو ایله‌یه‌سن. بلکه ده، سن اونون دوداقلارینین دادیندا یاد آدامین قوخوسونو حیس ائد‌جکسن.

آروادینی اؤپرکن خلیفه مولوهئیانین دادینی حیس ائتدی. اونو دؤیولموش اوت و ساریمساق‌دان حاضیرلایار، سونرا دا قیزاردیلمیش گؤیرچین، یا دا دووشان اتینین یانیندا سوفره‌یه وئرردیلر. بو ادویاتی سئومه‌یه‌ن و اونون سارایین مطبخینده ساخلانیلمادیغینی بیله‌ن خلیفه آنلادی کی، آروادینین دوداقلاریندا ایز قویان تکجه اؤزو دئییل. باشقا بیری وار و او، سارایدا یاشامیر، کناردان گلیر. خلیفه قوللوقچوسونو چاغیردی و اونا امر ائتدی کی، سارایین گیریشینده یاندیریلمیش شام ایله دایانسین و ایچری گیرمک ایسته‌ین هر بیر آدامدان شامی اوفورمه یی طلب ائتسین. کیمین نفسیندن مولوهئیانین عطری گلرسه، اونو ائله همین آنداجا خلیفه‌نین یانینا گتیرسینلر.

خلیفه‌نین امری بئله اولدو.

بو یوللا بیر درزی قادین ساخلانیلدی. خلیفه یئنی‌دن مونججیمینی چاغیردی و قاچیلماز سوالی وئردی:

— ایندی نه ائتمه‌لی؟

— سن قوش اوولاماق ایسته‌یه‌نده، نه ائدیرسن؟ – مونججیم سوالا سواللا جاواب وئردی.

— تورو قوراشدیریب گؤزلییرم، − خلیفه دئدی و گؤزله‌مه‌یه باشلادی.
بیر دفعه گونورتادان سونرا، بوتون قاهیره ایستیدن بیشه‌ن واختی، سارایا بیر موسیقی‌چی گلدی، او هم ده ناغیلباز ایدی، قاهیره‌نین گؤز خسته خاناسیندا خسته‌لری ایله‌ندیریردی. او، شامی اوفوررکن اؤز حیاتینی دا، سئوگیسینی ده سؤندوردو. بئله کی، نفسیندن مولوهئیانین عطری گلیردی.

خلیفه‌نین حضورونا گلیب موسیقیچی دئدی:

— بیتکیلر ده، حیوانلار دا، اولدوزلار دا، بوتون طبیعت ده اؤز داخیلینده حقیقت داشیییر، اونا گؤره ده هئچ واخت یالان دانیشمیر. اینسان یئگانه وارلیق‌دیر کی، باشقالارینا اؤز حقیقتلرینی چاتدیرماغا جان آتیر. بئله‌جه، یالان یارانیر. واخت و حقیقت قیمتی دییشمز اولان قپیین ایکی طرفی‌دیر. بو ان یاخشی اؤد‌مه یولودور و هر زامان دا دؤورییه‌ده‌دیر. بو اؤد‌مه واسطه‌سی قیزیلدان دا اؤنجه تاپیلمیش‌دیر. منه شامی اوفورمه یی مجبور ائدرکن سن، خلیفه، حقیقتی اؤیرندین. سن بیر قپیک حقیقت آلدین، اما اونونلا اؤز خوشبختلیینی آلا بیلمزسن، چونکی خوشبختلیینین دؤورو کئچدی...

خلیفه‌نین آروادی سئوگیلیسینین اؤلوم خبرینی ائشیدنده امر ائتدی کی، اونون تاختا کتیلینین اوزرینده گله‌جک نسیللر اوچون بو سؤزلر یونولسون:

«من سانکی ساحله برکیدیلمیش قاییق کیمی حیاتین قیراغین‌دا، محاربه‌نین اته یینده، عصرین اوجوندا و سئوگینین کناریندا اوتورموشام، صاحبی اؤلموش قاییق کیمی، کندیرینی قیریب آخینلا اوزواشاغی بوراخاجاق بیرینه مؤحتاج قاییق کیمی.»

بو حادثه‌دن سونرا بوتون قاهیره ساکینلرینه مولوهئیانین ایستیفاده‌سینی قاداغان ائد‌ن خلیفه آرتیق چوخدان‌دیر کی، حیاتدا یوخ‌دور، اونون آروادی دا یوخدور آرتیق، ائله آروادینین سئوگیلیسی ده، اما مولوهئیا ائله اوولکی تک یئییلیر و هر دفعه‌سینده ده اوتون اله وئردیی سئوگیلیلرین روایتی خاطیرلانیر. بو روایت سانکی بیر چیمدیک ایستیوتا دؤنوب مولوهئیایا خصوصی داد وئریر. بلکه ده، بو روایت باشقا بیر معنا دا کسب ائدیر…