واقیف توربه‌سی — آذربایجانین شوشی شهرین‌ده یئرلشیر. توربه‌نین تیکینتی‌سی ۱۹۸۲-جی ایلده باشا چاتدیریلیب و عابیدنین آچیلیشین‌دا او زامان حیدر علیئو ده ایشتیراک ائدیب.

واقیف توربه‌سی شوشانین جنوب-غرب طرفین‌ده، بایرام شن‌لیکلری و جیدیر یارشلاری تشکیل ائدیله‌ن مشهور جیدیر دوزون‌ده، شاعرین فاجعه‌لی صورت‌ده هلاک اولدوغو و دفن ائدیلدیی قایالی تپه‌ده عظمتله اوجالیر.

واقیف توربه‌سین‌ده بدیعی معمارلیق فیکرینین سون درجه آیدین‌لیغی و کومپوزیسییانین منطیقی ساده‌لیگی کونستروک‌سییا و بدیعی صورتینین آهنگدارلیغی الده ائدیلیب.

شاعرین عابده‌سی کومپوزی‌سییانین تام‌لیغی و فورمالارین پلاستیک زنگین‌لیگی ایله ده فرق‌لنیر. او، پلان‌دا کوادرات شکیل‌لی، آشاغی‌سی بیر قدر گئنیش،اوتوراجاق شکلین‌ده اولان خاریج‌دن قیرمیزیمتیل قاراباغ مرمری ایله اوزلنمیش هون‌دور بورج‌دور. توربه‌نین اوتورجاغینین اوچ طرفین‌دن باشقا بوتون فاسادلارین هوندورلویو بویونجا آنودلاشدیریلمیش آلومینیوم شبکه ایله اؤرتولوب.

توربه‌نین شهره باخان طرفی تأثیرلی باشتاغ گؤرکه‌می ایله نظره چارپیر. باشتاغین آتقی‌سین‌دا آغ مرمردن بؤیوک حرفلرله اؤلمز شاعرین آدی حک ائدیلیب. ۱۸ مئتر هوندورلوک‌ده آغ مرمر سالونون مرکزین‌ده شاعرین قبری اوزرین‌ده قارا مرمردن صندوقه قویولوب.

عنعنه‌دن فرق‌لی اولاراق قله‌واری عابیدنین گونبزله قورتارماماسی، عمومی کومپوزیسییانین معاصر بدیعی حلینی تاپیب. گونبز اوزینه یاستی دمیر-بئتون اؤرتوک لایحه‌لشدیرییب. اؤرتویون یانلارین‌دان چیخینتی عمله گتیره‌ن یوکسک سؤیکه‌نه‌جکلر، فاسادلارین زریف آلومینیوم شبکه‌لری ایله شاقولی کومپوزی‌سییادا خصوصی یونگوللوک، میللی خصوصیت و اوچوش تسسوراتی یارادیر.

ارمنیستان سلاح‌لی قوه‌لری طرفین‌دن شوشا شهرینین ۱۹۹۲-جی ایلده ایشغال ائتدیک‌دن سونرا کومپلئک‌سین بیناسی و بورادا سرگی‌لنه‌ن اونلارسا اکسپونات محو ائدیلیب و آپاریلماسی مومکون اولانلاری ایسه داشینیب.

۲۰۱۹-جو ایلده خانکه‌ن‌دی‌ده‌کی سئپارات‌چی-ترورچو رژیمین «مدنیت و توریزم اینکیشافی» ایله مشغول اولان قانون‌سوز قورومون رهبری سئرگئی شاهوئردییان ژورنالیستلرله موصاحیبه‌سین‌ده بیلدیریب کی، شوشاداکی آشاغی گؤوهراغا مسجی‌دی و موللا پناه واقیفین مقبره‌سی ده تمیر و برپا ائدیلیب. سئپارات‌چی مأمورون دئدیکلرین‌دن بل‌لی اولوب کی، آذربایجانین مشهور کلاسسیک شاعرینین خاطره‌سینه ۱۹۸۲-جی ایلده او واختکی رسپوبلیکا رهبری حیدر علیئوین آچیلیشینی ائتدیی عابده‌سی فرانسا خئیرییه‌چیلرینین کمکی ایله تعمیر اولونوب.