خلج‌ها دسته‌ای از ترکان اوغوز می‌باشند که در زمان‌های قدیم از سایر اقوام ترک جدا شده و به سرزمین افغانستان و از آنجا به هندوستان و ایران مهاجرت نمودند. محمود کاشغری در کتاب دیوان لغات الترک که در اواسط قرن پنج هجری تالیف شده، خلج‌ها را از اقوام اوغوز نامیده و با اشاره به جدایی آنان از سایر ترکمانان می‌نویسد: "ایشان [ترکمانان] در اصل بیست و چهار قبیله بودند، جز آنکه دو قبیله از خلج از ایشان ممتاز شدند به برخی چیزها و لذا آن دو قبیله در عداد ایشان شمرده نمی‌شوند".

در نیمه قرن هفتم میلادی دسته‌هایی از اقوام اوغوز و خلج در سیستان و کابل ساکن شدند و دسته‌ای از آنها در قرن هشتم میلادی در هندوستان سلسله "تورک شاهی" را تأسیس نمودند که بر روی سکه‌های آنها و روی تاج پادشاه شکل گرگ ترسیم شده بود.

البته خلج‌ها بعد از اسلام هم در هندوستان تشکیل حکومت دادند. ترکان خلج در زمان غزنویان علیه سلطان مسعود غزنوی قیام کرده و در پیروزی سلجوقیان مؤثر بودند.

در زمان حمله مغول به ایران آنها تابع خوارزمشاهیان بودند و آنها را در مقابله با مغولان یاری می‌کردند.

این اقوام از روزگاران پیشین اکثریت ساکنان جنوب قم و حوالی اراک و ساوه را تشکیل می‌داده‌اند و بعدها گروهی از خلج‌های حوالی ساوه به آذربایجان مهاجرت نمودند.

برگرفته از کتاب "نگاهی نوین به تاریخ دیرین ترکهای ایران"، تالیف محمد رحمانی‌فر، نشر اختر، چاپ ششم، ص 106