آذربایجان ادبیاتینین گؤرکم‌لی نماینده‌سی، فیلوسوف و موتفککیر شاعر خلیل رضا اولوتورک میللی-دموکراتیک حرکاتیمیزین یورولماز مجاهیدلرین‌دن ایدی. او، آذربایجان ادبیاتین‌دا تورکچولوک، آذربایجان‌چی‌لیق و ایستیقلال‌چی‌لیق ایدئولوگییاسینین ان یاخشی داوام‌چیلارین‌دان اولوب. خلیل رضا اولوتورک چوخلارین‌دان فرق‌لی اولاراق، پوئزییادا شخصیتینی، شخصیتینده ایسه پوئزییاسینداکی آماللارینی گئرچکلشدیرمیش شاعرلردندیر.

Axar.az خبر وئریر کی، بو گون خالق شاعری خلیل رضا اولوتورکون آنادان اولماسینین ۹۱-جی ایلدؤنومو تامام اولور.

آذربایجانین گؤرکه‌م‌لی شاعری خلیل رضا اولوتورک ۱۹۳۲-جی ایل اوکتیابرین ۲۱-ده سالیان رایونونون پیرببه کندین‌ده آنادان اولوب. اونا باباسی خلیل اؤز آدینی وئریب. خلیل قایغی و نوازیشله بؤیویوب. یئددی یاشی اولان‌دا ۲ نمره‌لی سالیان رایون اورتا مکتبین‌ده تحصیل آلماغا باشلاییب. مکتب ایللری خلیلین بدیعی ادبیات عالمینه، پوئزییانین عذابلی، رومانتیک یارادیجیلیق میدانینا چیخماسی اوچون بیر حاضرلیق دؤورو اولوب. شیفاهی خالق ادبیاتینی، کلاسسیک و معاصر یازیچیلارین اثرلرینی مطالعه ائتمه‌سی ایستر-ایستمز اوندا یازیب-یاراتماغا گوج‌لو هوس اویادیب. خلیل رضا هله گنج یاشلارین‌دان اونو هیجانلاندیران، دوشون‌دوره‌ن حادثه‌لری بزه‌ن پویتیک دیلله ایفاده ائتمه‌یه چالیشیب.

خلیل رضانین ایلک مطبوع شعیری ۱۹۴۸-جی ایلده «آذربایجان پیونری» قزئتینده درج اولونوب. ۱۹۴۹-جو ایلده آذربایجان دؤلت اونیورسیتتینین فیلولوگییا فاکولته‌سینه داخیل اولماسی، باکی ادبی موحیطی اونون یارادیجیلیق ایمکانلارینا گئنیش یول آچیب. اونیوئرسیتت‌ده ادبیاتشوناس عالیم جعفر خندانین، سونرالار شاعر بختیار واهابزادنین رهبرلیک ائتدیی ادبی درنکده، ایسترسه ده آذربایجان یازیچیلار بیرلیین‌ده خالق یازی‌چی‌سی میرزا ایبراهیمووون باشچی‌لیغی ایله کئچیریله‌ن «گنجلر گونو» مشغه‌له‌لرینده فعال اشتراک ائد‌ن خلیل رضانین شاعر کیمی یئتیشمه‌سینه جدی تأثیر گؤستریب.

۱۹۵۴-جو ایلده آذربایجان دؤلت اونیورسیتتینی بیتیره‌ن خلیل رضا امک فعالیتینه «آذربایجان قادینی» ژورنالین‌دا ادبی ایشچی کیمی باشلاییب، مطبوعات‌دا چاپ ائتدیردیی مقاله و شئیرلرله ادبی اجتیماعیتین دقتینی جلب ائدیب.

۱۹۵۴-جو ایلده خلیل رضا اس.اس.ار.ای یازیچیلار اتفاقینین عضوو سئچیلیر. ۱۹۵۷-جی ایلده اونون ایلک شعیرلر توپلوسو «باهار گلیر» کیتابی نشر اولونور. ۱۹۵۷-جی ایلین آوگوست آیین‌دا آذربایجان یازیچیلار اتفاقی خلیل رضانی مسکوایا، گورکی آدینا دونیا ادبیات اینستیتوتو نزدینده اولان ایکی ایللیک عالی ادبیات کورسلارینا گؤندریر. خلیل رضا اینستیتوت‌دا روس ادبیاتینین گؤرکم‌لی نماینده‌سی پاوئل آنتوکولسکینین رهبرلیک ائتدیی بؤلمه‌ده پوئزییانین نظری اساسلارینی اؤیره‌نمکله یاناشی، دونیا خالقلارینین مده‌نی ارثی ایله ده یاخین‌دان تانیش اولوب.

۱۹۵۹-جو ایلده خلیل رضا باکییا قاییتدیقدان سونرا آذربایجان دؤلت پئداقوژی اینستیتوتونون آسپیرانتوراسین‌دا تحصیلینی داوام ائتدیریب. ۱۹۸۴-جو ایلده شاعرین «عؤموردن اوزون کوچه‌لر» کیتابی و اس.اس.ار.ای خالقلارینین دیللریندن ترجمه ائدیلمیش پوئتیک اثرلردن عبارت «قارداشلیق چلنگی» آدلی توپلوسو جمعیت طرفیندن آذربایجان سسر دؤلت مکافاتینا تقدیم اولونسا دا، بو فیکیر حاکم دایره‌لرین اعتراضینا سبب اولوب. ایستعدادلی شاعر خلیل رضا ۱۹۸۵-جی ایلده «مقصود شیخزاده‌نین بدیعی یارادیجیلیغی و آذربایجان-اؤزبک ادبی علاقه‌لرینین آکتوال پروبلملری» مؤضوع‌سوندا دوکتورلوق دیسرتاسییاسی مدافعه ائدیر. ۱۹۸۶-جی ایلده آذربایجان ادبیاتینین اینکیشافینداکی خیدمتلرینه گؤره اونا «امکدار اینجه‌صنعت خادیمی» آدی وئریلیر.

اؤتن عصرین ۸۰-جی ایللرینین آخیرلاریندا خالق آزادلیق حرکاتی گئنیشلندیی زامان خلیل رضانین گور سسی آذربایجانین هر یئریندن ائشیدیلیر. خلیل رضا ۱۹۹۰-جی ایل یانوارین ۲۶-دا اس.اس.ار.ای دؤلت تهلوکه‌سیزلییی امکداشلاری طرفیندن حبس ائدیله‌رک مسکوایا – لفورتووو حبسخاناسینا گؤندریلیب. آرامسیز سورغو-سوال، آغیر اتهام شاعرین ایراده‌سینی قیرا بیلمیر، او، زینداندا دا آزادلیق اوغروندا مباریزه‌سینی داوام ائتدیریر. ۸ آی ۱۳ گون اؤز محیطین‌دن تجرید اولونموش شاعر، اودلو-آلوولو قلبینین ایشیغیندا «لفورتووو گونده‌لییی»نی، ۲۰۰-دن چوخ شعیر، پوئما و مکتوبونو قلمه آلیر.

۱۹۹۱-جی ایل مایین ۶-دا شاعر «تورک میللتی مکافاتی لاورئاتی» فخری آدینا لاییق گؤرولوب. بیر ایلدن سونرا اونا «خالق شاعری» فخری آدی وئریلیب. استقلالیتی اوغروندا مباریزه آپاران آذربایجانی کؤرپه ایکن بئشیینده بوغماغا اوزانان اللری کسمک اوچون اونو مدافعه‌یه قالخان و بو مقدس آمال اوغروندا اؤلومون شهیدلیک زیروه‌سینی فتح ائد‌ن ایگیدلردن بیری ده محض میللی استقلال شاعری خلیل رضا اولوتورکون اوغلو آذربایجانین میللی قهرمانی تبریز خلیل‌بیلیدیر. قهرمان‌لیق بیر نئچه آنین، سانییه‌نین ایشی دئییل، قهرمان‌لیق فردین، شخصیتین ایلیینده، قانیندا، سومویونده‌دیر.

وطنینی، میللتینی جانیندان آرتیق سئوه‌ن، «بیز ترکستان ائللریییز، غیرت، قدرت سئللریییک» دئیه‌ن خلیل رضا اولوتورک ۱۹۹۴-جو ایل ایونون ۲۲-ده وفات ائدیب و فخری خیاباندا دفن اولونوب.

آذربایجان خالقینین میللی مباریزه‌سین‌ده خصوصی خیدمتلرینه گؤره خالق شاعری خلیل رضا اولوتورک (اؤلوموندن سونرا) «استقلال» اوردنی ایله تلطیف ائدیلیب.