بو گون ۲۰-جی عصر آذربایجان ادبیاتینین گؤرکم‌لی نماینده‌سی، تاریخی رومانلار مؤلفی، یازیچی و پوبلیسیست محمد سعید اوردوبادینین آنیم گونودور.

Kult.az خبر وئریر کی، او، ۱۸۷۲-جی ایلده ناخچیوانین اوردوباد شهرین‌ده دونیایا گلیب.

۷ یاشین‌دا آتاسینی ایتیره‌ن یازیچی ائرکن یاشلاریندان امک فعالیتی ایله مشغول اولماقلا یاناشی ملا مکتبین‌ده تحصیل آلیب.

او، بیر مدت کهنه اصوللا تحصیلینی داوام ائتدیردیکدن سونرا اصل تحصیلینی دؤورونون قاباقجیل معاریفپرورلریندن اولان شاعر محمد تقی صدقینین آچمیش اولدوغو یئنی تیپلی مکتبده — اصولی-جدیدده آلیب.

اوردوبادینین "شرقی-روس" قزئتینین نشری مناسیبتیله یازدیغی ایلک شعری "فقیر" تخلصو ایله ۱۹۰۳-جو ایلده همین قزئتده درج ائدیلیب. اونون ۱۹۰۶-جی ایلده "غفلت" و ۱۹۰۷-جی ایلده "وطن و حریت" آدلی کیتابلاری یارادیجیلیغینین ایلک قلم تجروبه‌سی ایدی.

اوردوبادی ۱۹۳۰-۱۹۴۰-جی ایللرده یازدیغی «دومانلی تبریز»، «گیزلی باکی»، «دؤیوشن شهر»، «قیلینج و قلم» اثرلریله آذربایجان ادبیاتینا سانباللی تاریخی رومانلار ارمغان ائدیب. او، هم ده «کوروغلو»، «نظامی»، «نرگس» اوپرالاری و «بش ماناتلیق گلین»، «اورک چالانلار» موسیقی‌لی کومدییالارینین مؤلفیدیر.

۱۹۱۱-جی ایلده باکی‌دا میلیونچو مرتضی مختارووون مادی کمکلیگی ایله هاشم بی وزیرووون "صدا" مطبعه‌سین‌ده نشر ائدیله‌ن "قانلی سنه‌لر" آدلی کیتابیندا مؤلف رئال فاکتلار و سندلر اساسین‌دا ۱۹۰۵–۱۹۰۶-جی ایللرده چار حکومتینین حمایه‌سی و ارمنی داشناکسوتیون پارتییاسینین فیتواسی ایله تؤره‌دیله‌ن میللی قیرغین فاجعه‌سینی قلمه آلیب.

اوردوبادی داواملی اولاراق گونئی آذربایجان و ایران‌دا باش وئرن سیاسی، اجتماعی و ادبی حادثه‌لرله علاقه‌ده اولوب.

او، ایران انقلابینا کمک ائد‌ن تشکیلاتین عضولری ایله تانیش اولور و انقلابدا اشتراک ائدیر، سوسیال-دموکرات تشکیلاتی "همت"این جلفا تشکیلاتینا داخیل اولور. ایران انقلابیندا اشتراکی یازیچییا بیر چوخ اثرلر یازماق اوچون مؤوضو وئریر. او، خاطره‌لرینده یازیر:

"بیز ایران انقلابینا چوخ اهمیت وئریردیک. من انقلابین گئدیشی ایله چوخ یاخشی تانیش ایدیم. بو انقلاب‌دان باشقا، بیر نتیجه گؤزله‌میردیم. من بو انقلاب‌دان آنجاق تورپاق مسئله‌سینین حل اولونماسی، معاریفین ایر‌لی گئتمه‌سی، بیر ده قادینلارین آچیق گزمه‌سینی گؤزلییردیم. بو تأثیر آلتین‌دا اولاراق ایکی اثر یازدیم: بیریسی "نسوانی اسلام"، دیگری ایسه "بدبخت میلیونچو، یاخود رضاقولو فیرنگیماب".

اوردوبادی، آذربایجان ادبیاتین‌دا تاریخی رومان ژانرینین بانیسی کیمی شهرت قازانیب. او، ۲۰-جی ایللردن اول یازماغا باشلادیغی دؤرد جیلدلیک "دومانلی تبریز" (۱۹۳۳–۱۹۴۸) رومان-اپوپیاسی ایله آذربایجان ادبیاتیندا بو ژانرین اساسینی قویوب.

ادیب ایران و گونئی آذربایجان‌دا داها چوخ "دومانلی تبریز" رومانی ایله تانینیب.

یازیچینین بو اثری هم پهلوی حاکمیتی دؤورونده، هم ده حاضیرکی ملا رژیمی دؤورونده قاداغان ائدیلمیش کیتابلار سیاهی‌سینا سالینیب.

اوردوبادینین جنوبی آذربایجانداکی اینقیلابی تصویر ائد‌ن "دومانلی تبریز" رومانی ستار خان و باقر خانین قهرمانلیغیندان، عینی زامان‌دا جنوبی آذربایجان انقلابچیلارینین اؤز اؤلکه‌لرینی ایران مورتجعلری و خاریجی ایمپریالیستلرینین ظلموندن قورتارماق اوچون آپاردیقلاری مباریزه‌دن بحث ائدیر.

اثرین اساس مؤوضوسو مشروطه حرکاتیدیر. رومانین اوبرازلار گالریاسی الوان و زنگیندیر: میللی آزادلیق حرکاتینین رهبرلری ستار خان و باقر خان، امیر حشمت نثاری، حاجی علی دوافروش، مجاهیدلر توتونچووغلو، حسن آغا، جواد آغا، ماراقلی جیزگیلری ایله سئچیلن آذربایجانلی قادینلار ماهرو خانیم، نبات، تهمینه خانیم، زینب، روسییا و آمریکا سفیرلیکلرینین امکداشلاری نینا و میس هانا، ایناندیریجی و یادداقالان خصوصیتلری ایله وئریلمیش حاجی صمد خان، سردار رشید، شومشاد خانیم، مشهدی کاظیم آغا، روس ظابطی سمیرنوو، شیخ عبدولعزل و ب.

اوبرازلار بیتکیندیر و مؤلف اونلاری یالنیز آیری-آیری اپیزودلارین اشتراکچی‌سینا چئویرمکله کیفایتله‌نمه‌یه‌رک تالعلرینی آخیرا قدر ایزلییر. قدیم آذربایجان شهری تبریز اثرده بوتون چالارلاری، کولوریتی ایله، داخیلی حیاتی و بین‌لخالق عالم‌ده یئری ایله گؤرونور.

اوردوبادینین اثرلری مختلیف دیللره ترجمه ائدیلیب. آذربایجان اس.اس.ار عالی سووتینین (۱–۳-جو چاغیریش) میلت وکیلی سئچیلیب، لنین اوردئنی و "شرف نیشانی" اوردئنی ایله تلطیف اولونوب. آذربایجاندا بیر سیرا کوچه‌یه، مدنی-معاریف موسسه‌سینه اوردوبادینین آدی وئریلیب، اوردوباددا و باکی‌دا ائو-موزئیی یارادیلیب، ناخچیواندا بوستو قویولوب.

اوردوبادی اوزون سورن خسته‌لیکدن سونرا ۱ مای ۱۹۵۰-جی ایلده باکی‌دا دونیاسینی دییشیب.