Teleqraf.com صاحیبکارلیغا و بازار اقتصادیاتینین اینکیشافینا یاردیم فوندونون پرزیدنتی ثابت باغیروولا موصاحیبه‌نی تقدیم ائدیر.

- ثابت بی، دونیا نفت بازارین‌دا قیمتلرین قالخیب-ائنمه‌سی موشاهی‌ده ائدیلیر. نفتین قیمتین‌ده ایستابیللیین اولماماسی نه ایله باغلی‌دیر؟

- فیکریمجه، ۲۰۱۸-جی ایل عرضین‌ده نفتین قیمتین‌ده چالخالانما اساساً، سیاسی عامللرله علاقه‌لی‌دیر. یعنی بو و یا دیگر نفت حاصیل ائد‌ن اؤلکه‌لرین، هانسیسا رگیونلارین پروسسلره جلب ائدیلمه‌سی قیمت‌ده ائنمه-قابارمالارین باش وئرمه‌سینه گتیریب چیخاریر. عینی زاماندا ایرانا قارشی تطبیق ائدیله‌ن سانکسییالار دا معین قدر رول اویناییر. همچینین ونزوئلادا معین پروسسلر گئدیر. لیوییادا اولا بیلسین کی، حاصیلات آرتاجاق. بوتون بو عامللر نفتین قیمتینده چالخالانمالارا سبب اولور. سؤزسوز کی، اقتصادی سببلر ده وار، اما من دئیردیم کی، داها چوخ سیاسی سببلر رول اویناییر. بعضی رگیونلاردا موشاهیده ائدیلن غیری-ثابت دوروم و سانکسییا سیاستی. اساس سبب بونلاردیر.

- نویابرین ۴-دن ایران نفتینین ساتیشینا رسما قاداغا تطبیق ائدیله‌جک. بو حال دونیا نفت بازارینا نئجه تأثیر گؤستره بیلر؟

- چوخ گومان کی، نئفتین قیمتین‌ده آرتیملار موشاهیده اولوناجاق. منیم فیکریمجه، بو آرتیملار اوزون مدت‌لی اولمایاجاق. چونکی دیگر نفت اؤلکه‌لری وار کی، بو حالدا درحال حاصیلاتی آرتیرا بیلر. مثلاً، سعودییه عربیستانی، روسییا و دیگرلری. بو سبب‌دن حساب ائتمیرم کی، نفتین قیمتی ۹۰ دلاری کئچه بیلر. اما یاخین بیر ایللیک پرسپکتیوده نفتین قیمتین‌ده اوجوزلاشما گؤزله‌مک داها رئال باخیش اولاردی.

- سیزجه، نفتین قیمتی هانسی حده قدر ائنه بیلر؟

- حساب ائدیره‌م کی، دونیا نئفت بازارین‌دا یاخین بیر ایلده نئفتین قیمتی ۵۵ آبش دوللارینا قدر ائنه بیلر. البته، داها آشاغی حد وار، اما ۵۵ دلاردان دا آشاغی دوشمه احتیمالی چوخ آزدیر.

- بلومبرگ ده پروقنوزلار وئریر کی، قیمت‌ده ائنمه‌لر باش وئره‌جک...

- اما ایش اوندادیر کی، نفتین قیمتین‌ده سیاسی عامللر داها بؤیوک رول اویناماغا باشلاییب. یعنی نفت بازارینا سیاسی تاثیرلر داها گوجلو اولور. اودور کی، سیاسی پروسسلرین هانسی ایستیقامتده ایر‌لیله‌مه‌سی نفتین قیمتی باخیمیندان اهمیت‌لیدیر. بعضا سیاسی پروسسلر رئال پروقنوزلاری دییشدیرمک گوجونده اولور. اودور کی، ایندی کونکرت نسه دئمک چتیندیر. پرینسیپجه، بو گون مؤوجود اولان سیتواسییانی، سانکسییالار سیاستینی، عمومی گئدیشاتی نظره آلساق دئیه بیلرم کی، یاخین پرسپکتیوده نفتین قیمتینین آرتماسینی گؤزله‌مک اولار، اما اوزاق پرسپکتیوده بیز قیمتده ائنمه‌لری موشاهیده ائدجییک.

- ایرانا و روسییایا تطبیق ائدیلن سانکسییالارین بیر مقصدی ده بو اؤلکه‌لری داخیل‌دن ضعیفلتمکدیر. سیزجه، سانکسییالار بو اؤلکه‌لرده هانسی نتیجه‌لر یارادا بیلر؟

- سؤزسوز کی، پروبلملر یارانیر. بیز، بیر نئچه ایل اول ایرانا قارشی سانکسییالارین تطبیق اولوندوغو زامان گؤروردوک کی، بو، ایرانا تأثیری ائدیر. سؤزسوز کی، سانکسییالارین منفی تأثیرلری وار و اولاجاق. ایران میللی والیوتاسی بیر نئچه دفعه دوالواسییا ائدیب. فیکریمجه، سانکسییالار داوام ائتسه، دوالواسییا پروسسی تکرارلاناجاق. روسییا ایسه داها بؤیوک اؤلکه‌دیر و موختلیف طبیعی احتیاطلارلا زنگیندیر. اونا گؤره، دوشونموره‌م کی، سانکسییا سیاستی روسییایا ایرانا تأثیر ائتدیی قدر گوجلو تأثیر ائتسین.

آنجاق نظره آلاق کی، ایراندا اقتصادی وضعیتین پیسلشمه‌سی بیزیم اوچون خوش حال اولماز. ایران بیزه قونشو اؤلکه‌دیر. اگر اورادا وضعیت کسکینلشرسه، بو، ایستر-ایستمز بیزه ده تأثیر ائد‌جک. هم اقتصادی، هم ده سیاسی باخیم‌دان.

- یاخین شرق‌ده ایللردیر قارشی‌دورمالار داوام ائدیر. اکثر پولیتولوقلار بونو یئنی دونیا دوزه‌نینین یارادیلماسی ایله علاقه‌لی پروسئس حساب ائدیرلر. سیز، یاخین شرق‌ده باش وئره‌نلرین آلت قاتین‌دا هانسی اقتصادی سببلری گؤرورسونوز؟

- یاخین شرق‌ده باش وئرن دهشت‌لی پروسسلرین باشلادیلماسیندا هم سیاسی، هم ده اقتصادی سببلر وار. بونون هانسینین داها اوستونلوک تشکیل ائتدیینی دئمک چتیندیر. اما هر ایکی عامل جدی رول اویناییر. سورییادا ثروتلر وار، اما یوکسک سوییه‌ده دئییل. یاخین شرقین تالعی داها چوخ بو اؤلکه‌ده ماراغی اولان بؤیوک دؤولتلرین اؤز آرالاریندا راضیلاشماسیندان آسیلیدیر.