آهنگ قانونو آذربایجان دیلینین اؤزونه مخصوص فونئتیک حادثه لریندندیر. بو قانونا گؤره سؤزون ایلک صایتی اساسدیر، یعنی همین صایت اؤزوندن سونرا گلن صایتلری اؤز مخرجینه اویغونلاشدیریر.

آذربایجان دیلینین دیالکت و لهجه لرینده آهنگ قانونونون طلبلرینه عینی درجه ده رعایت اولونمور. تبریز دیالکتینده سؤز کؤکلرینده و شکیلچیلرده باش وئرن آهنگ پوزولماسی هم داماق آهنگینی، هم ده دوداق آهنگینی احاته ائدیر.

الف) قالین صایتلردن سونرا اینجه صایتلرینین گلمه سی:

١. سؤز کؤکلرینده: آجؽ، سارؽ، داهؽ(داها)، یاخشؽ- یاخچؽ، قاپؽ..

٢. اسمین تاثیرلیک حالیندا: آقاجؽ، قاپینؽ، چایؽ، بالیقؽ، یایلاقؽ..

٣. منسوبیت فورماسینین بیرینجی و اوچونجو شخصلرینین تکینده: آدامیم، قیزؽ، یاناخلارؽ، مالؽم..

٤. خبر فورماسینین اوچونجو شخص تکینده: آدامدؽ، باغدؽ، پالتاردؽ، پالچیقدؽ،...

۵. ایندیکی زامانین اوچونجو شخص تکینده:آچیلیرؽ، چاقری، آچیلیرؽ، چیخمیرؽ...

۶. مرکب خبر شکلینین اوچونجو شخص تکینده: یاحاتمیشدی- "آلداتمیشدی"، باتیراجاقدؽ، دادانمیشدؽ....

۷. امر شکلینین ایکینجی شخص تکینده: آلگینن، ساتگینن، آتگینن، قالگینن، باغلاگینن...

ب) اینجه صایتلردن سونرا قالین صایتلرین ایشلنمه سی:

١. سؤز کؤکلرینده: ایاخ، الماس، پیچاخ، زمان، کمان، حلوا..

٢. سؤزدوزلدیجی شکیلچیلرده: قلملیخ، اکیناجاق، چتیننیخ، دیریلیخ...

٣. مصدرلرده: دئییشماخ، اؤلوشگه ماخ (ضعیفله مک)...

۶. امر شکلینین بیرینجی شخص جمعینده: یییاخ، ائولندیراخ، الییاخ، گتیراخ، ایچاخ..

۷. شرط شکلینین بیرینجی شخصینده: ائشیتساخ، دئییشسام، دئساخ، اینجیساق...

ج) دوداقلانان قالین صایتلردن سونرا دوداقلانمایان اینجه صایتلرین ایشلنمه سی:

١. سؤزدوزلدیجی شکیلچیلرده: دولی، بوشدی، قوری...

٢. منسوبیت فورماسینین اوچونجو شخص تکینده: اوغلی، توپی...

٣. ایندیکی زامانین اوچونجو شخص تکینده: اولوری، دولوری، قویلوری، ووروری...

٤. شرط شکلینده: اوتورسئیدیم، توتسئیدیم، دورسئیدیم...

۵. فعلین مرکب فورمالارینین اوچونجو شخص تکینده: سوخوپدی،،قورتولوپدی، سوخموشدی- قورتارمیشدی، اوتورموشدی...