کولت.آذ گونئی‌لی یازار اسماعیل خرمی نین "یول" آدلی حکایه‌سینی تقدیم ائدیر:

«گونش، قیزل بارماقلارینی اوزادیب سس‌سیزجه‌سینه باجامی دؤیدو. قوش، قانادلارینی ساغا سولا اوزادیب بوینونو ایره‌لی‌یه دارتان کیمی، من ده یاری اویاق، یاری یوخولو اولاراق قوللاریمی اوزادیب، بوینومو قاباغا وئریب و آغزیمی سونونا قده‌ر آچیب باغلایاندان سونرا اؤزومو توپارلاییب، بو سینیق سالخاق یولا دوشدوم. سینیق سالخاق دئیه‌نده کیمسه مندن اینجیمه‌سین. و یا منه «سنون بو سینیق سالخاق یولدا نه ایشون وار» دئیه دانلاماسین. یول، یولدور. اونون سینیغی دا وار، سالخاغی‌ دا وار، دره‌سی ده، داغی دا وار. منیم سئچیمیم بودور. بلکه ده قسمتیم‌دیر. بیر ده کی، دوز یولدا ائله اوشاقدا شیللاق آتا-آتا یورویه بیلر، اوغول اودور کی سینیق سالخاق یولدا یوروسون. آنجاق بو یول منیم مقصدیم دئییلدی. یوللار نه‌ییمه لازیمدیر. یوللارین تانیمینی هامی بیلیر. بیر یئره چاتاندان سونرا، یوللاری قات بیر-بیرینه چووالا ییغ-ییغیشدیر یا دا اوستونه بیر قارا قلم‌له جیز چک. یول سنه نه دئیه‌جک کی؟!» یولدا یورویَرکن، یول یولداشیم، "عاریف"ین سؤزلرییدی بونلار.
من اونون کیمی دئییلدیم. گونشی گؤزله‌مه‌دن، دوروب سحر ایش‌لریمی یئر‌به‌یئر ائده‌ندن سونرا یولا دوشموشدوم. عاریف بوگون گئتدییمیز یولوموزو سینیق-سالخاق سانسا دا، من ائله دوشونموردوم. یول منه چوخ اؤنم داشیییردی. هانسی یولو سئچمک اؤزو بیر پئشه‌کارلیق حئساب ائدیله بیلردی. یولدا بودره‌ییب ییخیلماق، ایتمک، قورخماق، داغدان سویروشوب ییخیلیب دره‌لره دوشمک و بیر کره‌لیک گئری‌یه قاییتماماق اولاسی دا وار ایدی. آنجاق بو یول سئچیمی من‌لیک دئییلدی. بو یولو، یول یولداشیم عاریف‌له ایکیمیز سئچمیشدیک.

عاریف‌دن سورانداکی؛ نه‌دن بیز بو یولداییق؟ دئمیشدی کی؛ مقصده چاتماق اوچون. مقصدیمیزی بیلیردیم. بونا هئچ بیر شوبهم یوخ‌ایدی. آنجاق نه‌دن سینیق سالخاق یول سئچدییینه، جوابی؛ اشی سنه نه فرق ائدیر! یول یولدور، ایره‌لی‌له‌مک لازیمدیر دئیه، آددیملاریمیزی داها دا سرت آتیردیق. عاريف دئییردی:
"هانسی یوللا گئدیرسن گئت، او قده‌ر فرقی یوخدو. تکی زامان فرقی وار. بیری یورویه‌رک، بیری قاچا-قاچا بیری اوچاق‌لا و بیری هر نه ایله گئدیرسه گئتسین، اؤنملی بودور کی، ایسته‌دییین یئره چاتاسان" دوشانلا باغانین یاریشینی یادیما سالاراق، اونا قاتیلیردیم.
سئچیم اؤزموزون ایدی. گؤزومون بیری ایره‌لی‌ده اولسا دا، بیری آیاقلاریمدایدی. ایچینده قورباغا چنی باغلامیش، گؤل وورموش چالالار، داغدان آخان ایری داشلار و داریسقال یولدا بودره‌مک قورخوسو منی تئز-تئز اؤزومه گتیریردی. نه یاخشی کی، عاریف یانیمدایدی. هر بیر بودره‌مه‌ده الیمدن توتوب، ییخلماقدان قورویوردو. گوجوم توکه‌نن واخت‌لار، ال آیاقدان چیخیردی. الیندن گله‌نی ائدیردی. منه قورخما دئیه اوره‌ک وئریب گئتمه‌یه آیاق باغیشلاییردی. بو چتین یولدا برکه-بوشا دوشوب، بیر آدام کیمی بؤیومه‌ییمی منه خاطیرلادیردی.

یول اوزه‌رینده بیر قاپی‌یا توش گلدیک.نئچه گونلوک، آیلیق و ایللیک یولچولوغوموزون سونونا چاتمیشدیق. دئمک بو گئتدییمیز یولون سونودور. یولون آغریلیق‌لارینی و چتین‌لیکلرینی آرخا دا قویوب ایچیمده بیر دینجَلمه اوز وئردی. آیاقلاریمیزدا گولوش، جانیمیزدا توختاقلیق و گؤزوموزده گور بیر ایشق جانلاندی. بوتون چتین‌لیکلری آرخادا بوراخاراق، نه ده شیرین اولورموش بیر یئره چاتماق دئیه عاریفه میننتدارلیغیمی بیلدیردیم. قاپی، کؤهنه بیر شهرین گیریش قاپی‌سینا بنزه‌ییردی. قاپی آرخاسیندا اولانلاری دوشونوردوم. بیزدن تئز گلیب چاتانلاری. چاتانلارین ایش‌لرینی ساهمانا سالیب دینجَلمک‌لرینی، یئییب ایچدیکلرینی و یوخولارینی دوشونوردوم. بو یوللاردا اونلارین بوتون آغریلارینی گؤزومون قاباغینا آلیردیم. هله یولدا اؤلوب ایتن‌لر، جانیندان بئزه‌ن‌لر، داغلاردان سویروشوب دره‌لره ییخیلانلار و یولدان جایانلاری اونوتمامیشدیم. دئمک چاتمیشیق. چاتماق، بوتون آغریلارین سوزولوب جاندان تؤکولمه‌سی. چاتماق، آج بیر کؤرپه‌یه دؤشو دولو سوتلو آنانین قوجاغی. چاتماق، عاغیلا سیغمایان بیر شن‌لیک.
قاپینی نئچه کره دؤیدوک. آچان اولمادی. عاریف اؤز الی‌یله ایکی تاغلی قاپینی قاباغا ایته‌له‌ییب آچماغا باشلادی. قاپی آرخاسیندا اولانلارین قاباغیمیزا قاچیب خوش گلدین دئمه‌سینی گؤزله‌مکدن باشقا بیر زاد دوشونموردوم. آچیلدی قاپی. گؤزلریمی دؤرد آچمیشدیم. بیرینین یئرینه ایکی‌سی‌یله باخماق ایستَردیم. ایلان کیمی قیوریلان بیر اوزون یولدان باشقا، هئچ نه گؤرمه‌دیم.