بیر واختلار دیللر ازبری اولان و ایندی ده بو پوپولیارلیغینی ایتیرمه‌یه‌ن "نیلییم؟" و یا بیر چوخ منبع‌لرده یانلیشلیقلا "آلا گؤزلوم" کیمی مشهور اولان ماهنی‌سینین یارانما تاریخجه‌سی ده اؤزو کیمی مااراقلی‌دیر.

Kult.az بیلدیریر کی، ماهنینین یارانیش تاریخی ایله باغلی موختلیف وئرسییالار اولسا دا بعضی تاریخی فاکتلار دا وار.

ماهنی ایلک باخیشدان بیر کیشینین دیلین‌دن بیر خانیما اتحاف اولونماسی تصوراتی یاراتسا دا، نیگار رفی‌بیلی بو ماهنینین متنینی حیات یولداشی رسول رضایا حصر ائدیب. ماهنی‌دا خیتاب اولونان "آلا گؤزلوم" ده محض رسول رضادیر.

آلا گؤزلوم!

سن‌دن آیری گئجه‌لر،

بیر ایل کیمی اوزون اولور، نئیلییم؟

ماهنینین متنی مشهور آذربایجان شاعری نیگار رفیبیلینین، حیات یولداشی مشهور آذربایجان شاعری رسول رضایا حصر ائتدیی شئیردیر. ۱۹۴۱-جی ایلین آخیرلاریندا رسول رضا بیر گروپ سیاسی ایشچیلرله حربی مخبیر کیمی کریما گئدیر و آذربایجان دیویزییاسیندا حربی مخبیر وظیفه‌سینده چالیشیر. جبهه قزئتی اولان "دؤیوشن کریم"دا ایشله‌مه‌یه باشلاییر. نیگار رفی‌بیلی ایسه رسول رضانین یولونو گؤزلدیی واخت‌دا بو شعیری قلمه آلیر.

شعیر ایلک دفعه ۱۹۵۰-جی ایلده "آذربایجان ژورنالی"ندا چاپ ائدیلیر. کیتابخانالاردا کیتاب اوخویارکه‌ن ماراغینا سبب اولان شعیرلری اؤز دفترچه‌سینه قید ائد‌ن گنج بسته‌کار ائمین ثابیتوغلو "نئیلییم؟" شعیرینی ده اؤز سیاهی‌سینا علاوه ائدیر. لاکین اوزون ایللر بو شعیره ماهنی بسته‌له‌مک بستکارین خاطریندن چیخیر. یازیچی آنار و ائمین ثابیتوغلو دوست اولدوغوندان، بسته‌کار آنارین ائوینه تئز-تئز گلیر و نیگار رفی‌بیلی بعضی شعیرلرینه ماهنی بسته‌له‌مه‌سینی ائمیندن خواهیش ائدیر. بئله شعیرلر آراسیندا نیگار رفی‌بیلینین یئنه ده صرف رسول رضایا حصر ائتدیی "اسن یئللر" و "آمان آیریلیق" ماهنی‌سی دا یئر توتور.

رسول رضا سونرا یوکسک تضییقله خسته‌خانایا یئرلشدیریلیر و ۱۹۸۱-جی ایلده دنیاسینی دییشیر. بو واخت خستخانادا معالیجه‌ده اولان نیگار، رسولون اؤلوموندن خبرسیز اولور. ائمین ثابیتوغلو دا محض بو ماهنینی ۱۹۸۱-جی ایلده رسول رضانین اؤلوموندن درحال سونرا، نیگارین بو اؤلومدن خبرسیز اولماسیندان تأثیرلنه‌رک بستلییر.

ماهنین ان مشهور ایفاچی‌سی، خالق آرتیستی آکیف ایسلام‌زاده بو ماهنینین داها اول باشقا مئلودییادا، یئنه ده ائمین ثابیتوغلو طرفین‌دن بسته‌لندیینی اؤز چیخیشلاریندان بیرین‌ده قید ائدیر و بیلدیریر کی، بو ماهنینی ایلک دفعه گولاغا مممدوو ایفا ائدیر. هت‌دا علاوه ائدیر کی، بسته‌کار ماهنینین مئلودییاسینی اونوتدوغونا گؤره یئنی وئرسییاسی عرصه‌یه گلیر. آکیف اسلامزادنین دئدیینه گؤره اؤزو بو ماهنینی ایلک دفعه اوخویان‌دا گولاغا مممدوو بو سؤزلره ماهنی اوخودوغونو اونا بیلدیریر و آرخیودن حقیقتا ده شعیره بسته‌لنمیش ماهنینین نوتلاری تاپیلیر. لاکین امین ثابیتوغلو آناری و آکیف اسلامزاده‌نی ائوینه دعوت ائدیر و ماهنی بیر نئچه یئنی وئرسییادا ایفا اولونور. نهایت حاضردا دینله‌نیله‌ن وئرسییا سون سئچیم اولور.

ماهنین ایلک لنت یازیسی، رسول رضانین ایلدؤنومو اوچون حاضرلانان فیلم اوچوندور. ایلک لنت یازیسین‌دا آکیف اسلامزادنی ائمین ثابیتوغلو رویال‌دا مشایعت ائدیر. دیواردا ایسه رسول و نیگارین پورترتلری عکس اولونور. چکیلیش بیتدیکدن سونرا شوکت علکبرووا یئنی‌دن چکیلمه‌سینی طلب ائدیر. بونا سبب ایسه شوکت علکبرووانین ماهنیدان تأثیرلنه‌رک آغلاماسینین کادرلارا آچیق شکیل‌ده یانسیماسی اولور. ایکینجی چکیلیشده شوکت علکبرووا یئنه اؤزونو ساخلایا بیلمیر و کؤورلیر. اوچونجو کادر ایسه چکیلمیر. ماهنینین صدالاری آلتین‌دا شوکت علکبرووانین کؤورلمه‌سی لنته آلینیر.

لنت یازیسی خسته‌خانایا، نیگارین یانینا گتیریلیر. باجی‌سی آناردان خواهیش ائدیر کی، بو ماهنینین لنت یازیسینی خسته‌خانادان آپارسین. چونکی نیگار هله ده رسولون اؤلوموندن خبرسیزدیر و خسته‌خانایا گلمدیی اوچون رسولدان اینجیدیینی دئییر. آکیف اسلام‌زاده یئنه چیخیشلارینین بیرین‌ده بو ماهنی‌دان سونرا نیگارین رسولون اؤلدویونو آنلادیغینی دئمیشدی.