Kult.az آمئا-نین امکداشی، دوسنت زاور علیئوله مصاحیبهنی تقدیم ائدیر.
- ایراندا بیر سیرا رسمی و دینی شخصلر، ائلجه ده تاریخچیلر گلستان و تورکمنچای مقاویلهسینین ایرانی پارچالادیغینی دوشونورلر. بو ادعالاردا حقیقت پایی نه قدردیر؟
- بو مقاویلهلر باغلانان زامان آذربایجان ایرانین ترکیبینده اولماییب. بونو بیردفعهلیک بوتون دونیا قبول ائتمهلیدیر. ایران آدلانان دولت تاریخده اولماییب. بوگونکو ایران دئییلهن اراضیلر صفویلر، افشارلار و دیگر دولتلریمیزین اراضیلری ایدی. «ایران جغرافیاسی» آنلاییشی یوخدور. بو کونکرت تورک جغرافییاسیدیر و اورا آذربایجان خالقینین، دولتلرینین بازاسینی تشکیل ائدن ۳۲ تورک طایفاسینین تاریخین بوتون دورلرینده یاشامیش دده-بابا یوردودور. مقاویلهلره گلدیکده ایسه آذربایجان آیری-آیری خانلیقلاردان عبارت اؤلکه ایدی و مرکزلشدیریلمیش دولت ایستروکتورو یوخ ایدی. بو ایکی مقاویله ده قاجار دولتی ایله روسییا آراسیندا آذربایجانین بؤلوشدورولمهسی کاراکتری داشیییر. سادهجه اولاراق، بیر خالقین، ۳۲ طایفانین یوردو اولان اراضیلری ایکی دولت - روسییا ایمپرییاسی و دولت قاجارییه اؤز آراسیندا بؤلوشدوروب. دولت قاجارییهنین ده بو آددیمی آتماسی بریتانییانین تأثیری ایدی. روسییانی هیندیستاندان اوزاقلاشدیرماق اوچون تورک تورپاقلارینی اونلارا وئرمهیه راضیلاشیبلار. ۱۸۱۳-جو ایلین ۱۲ اوکتیابریندا «گلستان» صولح مقاویلهسیندن اول آذربایجانین عمومی اراضیسی ۴۸۰ مین کوادرات کیلومتر اولوب. مقاویلهنی دولت قاجارییه طرفدن شاهین وکیلی میرزا عبدالحسن خان، روسییا طرفدن ایسه راتیشئو امضالاییب. ۱۱ مادهدن عبارت مقاویله ایله یوردوموز آمانسیزجاسینا بؤلوشدورولدو، دوشمنچیلییه سون قویماق اوچون ایکی ایستیلاچی اؤلکه بوندان سونرا «ابدی دوستلوق شرایطینده یاشایاجاقلارینا» سؤز وئردیلر. ۳۲ طایفانین بیر حیصهسی آرازین بیر طرفینده، دیگری ایسه او طرفده قالدی. قاجار شاهی اؤزونون و تاخت تاج واریثلری آدیندان قاراباغ، گنجه، شکی، شیروان، دربند، قوبا، باکی خانلیقلارینی و تالیش خانلیغینین روس ایمپرییاسینین حاکمیتی آلتیندا اولان اراضیلرینی، همچینین بوتون داغیستان، گرجستان (شوراگئل ویلایتیله بیرگه)، ایمرتییا، قورییا، مینقرئلییا و آبخازییایا چکیلمیش سرحد و قفقاز سرحد خطی آراسیندا یئرلشن بوتون اراضیلرین و اورادا یاشایان میللتلرین خزر دنیزینه قدر روس ایمپرییاسینا مخصوص اولماسینا راضیلیغینی بیلدیردی. لاکین بو، روسییانین ایشغالچیلیق پلانلارینین بیرینجی حیصهسی ایدی. ۱۸۲۸-جی ایل فورالین ۹-دا تبریز یولونون اوچ وئرستلیینده یئرلشن کیچیک ترکمنچای کندینده ایکینجی صولح سازیشینین سونونجو اجلاسی کئچیریلدی. فورال آیینین ۱۰-دا «عیسینین آنادان اولماسینین ۱۸۲۸-جی ایلینده» گئجه، منجیمین تعیین ائتدیی واختدا، ساعت ۱۲:۰۰-دا باریشیق پاکتی ایمضالاندی. مقاویلهنی روسییا طرفیندن ایوان پاسکویچ، ایران طرفیندن ایسه میرزه عبدالحسن خان امضالادیلار. مقاویلهیه گؤره، ایروان و ناخچیوان روسییایا وئریلدی، خزر دنیزی روسییانین داخلی دنیزی حساب ائدیلدی. بوندان سونرا ارمنیلرین کوتلوی صورتده آذربایجان اراضیلرینه کؤچورولمهسی باشلادی و خصوصی کؤچورولمه کمیتهسی یارادیلدی. ۱۸۲۸-۱۸۲۹-جو ایللرده ایراندان ۴۰-۵۰ مین، تورکییهدن ۹۰ مین ارمنی آذربایجانا کؤچورولدو. تانینمیش روس تدقیقاتچیسی شاوروو ارمنیلرین جنوبی قفقازا کؤچورولمهسی پروسسینی آراشدیردیقدان سونرا ۱۹۱۱-جی ایلده یازیردی: «حاضردا جنوبی قفقازدا یاشایان ۱ میلیون ۳۰۰ مین ارمنینین ۱ میلیوندان چوخو بو دیارین یئرلی اهالیسی دئییل. اونلاری بورا بیز کؤچوروب گتیرمیشیک».
- «اگر گلستان و ترکمنچای مقاویلهسی اولماسایدی، حاضیرکی آذربایجان اراضیلری ایرانین ترکیبینده قالاجاقدی» دئیه بیر فکر وار.
- نادر شاهدان سونرا ایراندا باشیپوزوقلوق یئنیدن باش قالدیردی و آغا محمد شاه قاجارین حاکمیته گلمسینهدک داوام ائتدی. شبههسیز کی، یئنی شاه بؤیوک سرکرده و ضیالی ایدی. اوستهلیک، آغا محمد شاه قاجارین یئنی دولت یاراتماق مقصدینین «فارس-ایران حکمرانلیغی»نا هئچ بیر عایدیاتی اولا بیلمز. بونا ان باریز نمونه قاجارین واحد دولت اطرافیندا بیرلشمک نامینه اورمییا خانلیغینین خانی علی خان افشارا یازدیغی مکتوبدور. همین مکتوبدا قاجارلار دولتینین قوروجوسو یازیردی: «تورک طایفالاری افشارلار و قاجارلار بیر-بیریله محاربه آپارماقلا عمومو دوشمنین غلبهسی اوچون امکان یارادیرلار. قاجار طایفالاری ایله اتفاق باغلاماقلا افشار طایفالاری اؤز ویلایتلرینین مستقیللیینی قورویا بیلرلر و هئچ کیمین اونلارین تورپاقلارینا هجوم ائتمهیه جسارتی چاتماز». اونا گؤره ده حساب ائدیریک کی، آغا محمد شاه قاجار افشارلارین سقوطوندان سونرا اورتایا چیخان بوتون خانلیقلاری، او جملهدن جنوبی آذربایجان خانلیقلارینی یئنی دولتین اطرافیندا بیرلشدیردیی کیمی، چوخ حاقلی و طبیعی اولاراق شمالی آذربایجان دا داخیل اولماقلا، جنوبی قفقازی دا بو بیرلیین، واحیدلیین ایچینده گؤرموشدو. روسییانی اؤزونه دوشمن بیلمهسی اونون شوشادا روس آگنتلری طرفیندن قتل ائدیلمهسی ایله نتیجهلندی. اوندان سونرا حاکمیته گلن شخصلر افشارلار کیمی تورک اولسالار دا، اونلار صفویلر دؤورونده موجود اولموش تورکلوک احوال-روحییهسینی ساخلامادیلار، دولتین کاراکترینی دییشدیریب شاه عباسین دؤورونده باشلانان فارس عنعنهلرینی داوام ائتدیردیلر. دولتین ایدئولوگییاسی اؤزونون تورک-آذربایجان ماهیتیندن اوزاقلاشیب فارسچیلیق رنگینی آلدی. اونا گؤره ده بو گون ایستر ایران، ایسترسه ده آوروپا تاریخچیلری افشارلارین حکمرانلیغینی بیر تورک دولتینین موجودلوغو کیمی دئییل، فارس دولتچیلیینین نمونهسی ساییرلار. دوغرودور، قاجارلارین بیر تورک سلالهسی اولماسینی اساساً نه دونیا تاریخ شناسلیغی، نه ده بؤلگهنین تورک، فارس، عرب و باشقا تاریخچیلری اینکار ائتمیرلر. اؤنجه، تورک-مغول حاکیمیتی، آنجاق اساساً صفویلر دؤنهمیندن باشلایاراق قاراباغین، گنجهنین، شیروانین، شکینین، ایروانین و اونلارا یاخین اراضیلرین حاکملری قاجارلار اولموشلار. بونا گؤره بو مقاویلهلر اولماسایدی، رگیوندا قاجار دولتی قالاجاقدی و نه روسییا، نه آمریکا، نه بریتانییا، نه ده فرانسا کیمی دولتلر بورادا رضا شاه کیمی، خمینی کیمی ساتقینلارین رهبرلیک ائتدیی ایران آدلی دولتی یارادا بیلهجکدی.
- ایران تئز-تئز ناخچیوانا اراضی ادعاسی ائدیر. بو ادعانین هانسیسا اساسلاری وارمی و بورادا هر هانسیسا بیر تهلوکه تؤرهدیله بیلرمی؟
- گلین بو مسئلهیه قیسا جواب وئریم. ایران اقتصادی، سیاسی و ایستهنیلن جهتدن کیچیک اؤلکهلره تأثیر ائده بیلر، اما آذربایجانا دئییل، بونون اوچون کیفایت ائدن رسورس و اراده یوخدور، چونکی چوخلو داخلی پروبلملر وار و بو داخلی پروبلملردن ده ان بؤیویو ۳۵ میلیون آذربایجانلی و ۱۰ میلیونا یاخین تاریخاً بیزه باغلی تورک خالقلاریدیر. ایران هانسی سوییهده نه دانیشیر-دانیشسین، بو، سادهجه سؤزدور - اؤز داخلی آودیتورییاسینا حسابلانمیش سؤزلر.
ناخچیوان مسئلهسینه گلدیکده، بوتون دونیادا نفوذلو عالیملر تصدیق ائدیرلر کی، بورانین ان آزی ۷.۵۰۰ ایل یاشی وار و بو تورپاقلاردا تورکلر یاشایاندا فارس آدلانان میللتین آدی هئچ بیر قایناقدا، عابدهده و یازیلی منبعلرده یوخ ایدی. ناخچیوانین نینکی اهالیسی، داشی، تورپاغی بئله تورک قوخویور. ایرانین بورا ادعا ائتمهسی سادهجه معناسیز سؤز ییغناغیدیر. بو ادعانی ایرلی سورهنلر خیابانینی، ستارخانی، پیشهورینی یادا سالسین، بو، سسلرینی کسمهیه کیفایت ائدر.
- علی خامئنئی تئز-تئز گلستان و تورکمنچایدان دانیشارکن، قافقازین ۱۷ شهری ادعاسینی اورتایا آتیر، دئییر کی، بو شهرلر ایراندان آلینیب. بو شهرلر هانسیلاردیر؟
- قمدان و تهراندان ایستیقامتلندیریلهن هدفلره حسابلانمیش ایروان (ارمنیستان)، تیفلیس، باتومی، ساروان (مارنولی)، روستاوی (گرجستان)، دربند (داغیستان)، بیلقان، باکی، برده، گنجه، قوبا، شکی، لنکران، سالیان، مینگچئویر، سومقاییت و شوشا (آذربایجان) شهرلری داخیل اولماقلا، «قفقازین ۱۷ شهری» ایستراتگییاسی ایرانین «قفقاز سیاستی»نین اساس ترکیب حیصهسیدیر. بوتون بونلاری اوزلاشدیرماق اوچون «آران» مدنی موسسهسی آدلی مرکزی یاراداراق، همین شبکهلرین کووردیناسییا شکلینده فعالیتینی نظاملانیر. ایرانین تهران، اصفهان، یزد، قزوین، قم، اردبیل، مشهد، کرمان، مازانداران، رشت، لاهیجان، شیراز و دیگر اونیورسیتتلرینده چالیشان متخصصلر طرفیندن حاضرلانان لاییحهلر اؤنجه خاریجی ایشلر ناظیرلیی و بورادان ایسه «آران» مدنی موسسهسینه تقدیم اولونور. بو پرویکتلرده «قفقازدا ایری شهرلرین و اونلارین چئورهسیندهکی جغرافی اراضیلرین قدیم ایران تورپاقلاری» موضوعسو ایرانین تلویزییا و رادیو کاناللاریندا، قزئت و ژورناللاریندا اوزون مدتدیر کی، گئنیش شکیلده تبلیغ اولونور. دیگر طرفدن ایسه بو ایستراتگییا بوتون اورتا مکتب و اونیورسیتتلرین درسلیکلرینه داخیل ائدیلیبدیر. بونونلا دا هر بیر ایران وطنداشینین بینینده «گونئی قفقاز ایرانین تاریخی جغرافی اراضیسیدیر» فیکری یارادیبلار. بونو ایللردیر ائدیرلر، لاکین ۴۴ گونلوک محاربه و ۲۴ ساعتلیق آنتی-ترور عملیاتی ایران آدلانان دولتین گلجیینی شبهه آلتینا آلیب. چوخ آز آدام بیلیر کی، قاراباغین ۳۰ ایل اشغالدا قالماسی، غربین آذربایجانا کمک ائتمهمهسینین بیر سببی ده ایرانلا ناتو آراسیندا اولان گیزلی مقاویلهدیر. ایران ناتو ایله مناسیبتلرده گذشتلره سادهجه بیر سببه گؤره گئدیردی: قاراباغین آذربایجانین ترکیبینه قاتیلماسینا امکان وئرمهمهلیدیر. چونکی آذربایجان اؤز اراضیلرینه تام صاحب اولاندان سونرا ایرانداکی تئوکراتیک رژیم اوچون بؤیوک تهلوکهلر اورتایا چیخا بیلردی. بونا گؤره ده ایراندا تحصیل آلمیش کادرلارین سایهسینده آذربایجان اهالیسینین دقتی قاراباغا دئییل، داها چوخ «فلسطین مسئلهسی»نه یؤنلدیلمهلی ایدی، «اسلام» و «اهل بیت» پردهسی آلتیندا خمینیچیلیک آذربایجان گنجلری آراسیندا یاییلمالی ایدی و س. لاکین اونلار بو مسئلهده جدی اودوزدولار و بو گون قاراباغ غلبهسی شماللی-جنوبلو آذربایجانلیلارین غرورونا چئوریلدی. ایراندا دینی حاکمیت آنلاییر کی، اونلارین سونونا آز قالیب.
آرتیق چوخ آدام بیلیر و گؤرور کی، اسلام دینی آدی آلتیندا ایران ملاکراتییا رژیمینین چوخسایلی »مراسیملری» موجوددور. فاکتیکی اولاراق هر آی اسلامین ایلکین چاغیندا یوکسک امتیازلاری اولان بیر سیرا خادیملری بهانه ائدرک، مسجیدلرده، مدرسهلرده، بیر سیرا جمعیتلرده مراسیملر کئچیریلیر. دئمک اولار کی، آذربایجانین هر یئرینده، حتی قدیم تورپاغیمیز اولان بورچالیدا ایران ملاکراتییا رژیمینین دینی تعلیم مرکزلرینده تحصیل آلمیش کادرلار «روضهخانلیق» آدی آلتیندا موعظهلر اوخوماقلا سویداشلاریمیزین جیبینی سویورلار. اسلام دینینه هئچ بیر عایدیاتی اولمایان موهوماتچی اویدورما روایتلر سؤیلهمکله، یالاندان گؤز یاشلاری تؤکمکله و «دیندوش»لوق ائدرک جیبلرینی دولدورور، اینسانلارین هومانیزمیندن، دینه اولان سئوگیسیندن سوء-ایستیفاده ائدرک، اونلاری ایران یؤنلو زمرهیه چئویریرلر. سویغونچولوقلا یاناشی، «شیعه طریقتی» آدی ایله سویداشلاریمیزی دیگر مسلمان اهالیسینه قارشی یؤنلتمیی ده هدفلهییبلر. بئله بیر دوروم بشری فاجعهنین دهشتلریندن بیریدیر. بیر یاندان بیلگیسیز سویداشلاریمیزین جیبینی سوی، دیگر یاندان ایسه سویداش توپلوملار آراسیندا دوشمنچیلیک یای. ائله ارمنیستانین، روسییانین، آمریکانین، بیریتانییانین، فرانسانین ایستراتژی هدفلریندن بیری ده بودور. لاکین داها بونلار کئچمیر.