گونئی‌لی شاعر-یازیچی علی شاهی تبریزین مرکزی زیندانیندا ساخلانیلان آذربایجانلی میللی-مده‌نی فعال، ایستعدادلی گنج شاعر حبیب ساسانییانین شعیرلرینی تنقید ائدیب.

آخار. آذ علی شاهینین «یاکاموز» لقبیله تانینان حبیب ساسانییانین شعیرلری حاقیندا اولان فیکیرلرینی تقدیم ائدیر:

دیلیم باش‌سیز، باشیم دیل‌سیز
دیلیم دیل‌دن-دیله دوش‌دو
یاکاموزو قینامایین
ائل دردین‌دن چؤله دوش‌دو

ائلین دردیله یانان، کدریله یاشایان شاعرین یاراتدیغی اثرلرده ائل دردی و ائل قایغیکئش‌لیگی، بؤیوک خالقین تاپدالانمیش حاقلاری بیر تابلو کیمی اوخوجولارین گؤزونون اؤنون‌ده جان‌لانیر. سانکی هبیب آذربایجانین دردلرینی، کدرینی و اونا ائدیله‌ن ظلملری توپلاییب، بیر سرگی آچیب‌دیر.

آخماسا تبی-روان، تب بورویر جیس‌می-تنیم
گؤزومون آغ-قاراسی، بیل وطنیم‌دیر، وطنیم.

بوتون شاعرلر کیمی حبیب ده اؤز شعیرلرینده سئوگیدن سؤز آچیر، آنجاق اونون سئوگیسی یالنیز وطندی:

دئمیرم سئوگی‌سیز یاشاسین شاعر،
بیرینجی سئوگیمیز آنا وطن‌دیر.
اب‌دی یاشایار وطن سئوگیمیز.

«وطن» کلمه‌سی هئچ زامان شاعرین دیلین‌دن دوشمور. سانکی تک وارلیغی ساییلان وطن اوغرون‌دا سیلاهلانیب وار گوجو ایله اونون قایغی‌سین‌دادیر:

شاعرین سلاحی کلمه‌دیر، سؤزدور،
یاخان شاپالاق‌دیر، یاخیلان اوزدور،
گؤیره‌ن یاناق‌دیر، قیزاران گؤزدور…

هردن اؤز آجیلی یاشاییشیندان کدرلنیب، بختین‌دن گیلئی‌لنیر. سانکی هبیبین مادی یاشام چتین‌لیکلری چینین‌ده آغیر بیر یوک کیمی اونو سارسی‌دیر:

بیر نفر یوخ سیغینام عشقینه من دال‌دالانام،
منه پای دوشموش ازل‌دن اریییب اوددا یانام
بختیمین کور دویونون، اللشیرم بلکه آچام
نه بیلیم، بلکه ده نهس گون‌ده منی دوغموش آنام!

***

یئنه آخشام قارا زیل پرده‌سینی سردی یئره،
بو سینیق کؤن‌لومو قم باس‌دی منیم گل‌دی دیله.

بعضی شئیرلرین‌ده ائلینه و خالقینا ائدیله‌ن ظلملره خاطر تانرییا دا کینایه ائل‌ییب گیلئی‌لنیر:

یاکاموز بو درددن آلیشیر، یانیر،
وطنین دردینی درین‌دن قانیر
اؤزونو وطنه قوربان‌لیق سانیر
الله دا تورکلرین حاقینی دانیر.

آنجاق هئچ واخت گله‌جه‌یه اومیدینی ایتیرمه‌ییب. اینانیر کی، چرخی-فلیین اویونو دایم بئله قالماز:

آزادلیق چؤرکه‌ده اولماسا اگر
چؤرک‌دن اول‌دی، هر نیه دیر.
هئچ واخت بئله قالماز، چرخین اویونو،
هله کی، تاپشیریب قوردا قویونو،
یاکاموز، یئتیشیب، اؤزگورلوک چاغی،
گول-چیچک آچمادا «آنا دیل» باغی.

هبیبین شئیرلرینی اوخویان‌دا اوخوجو زئهنین‌ده ایده‌آل آذربایجانین جوغرافییاسی جان‌لانیر و آذربایجانین شهرلرینی، داغلارینی، گؤللرینی، چؤل بایرینی آددیم-آددیم شاعر قانادییلا گزیب دولانیر، بلکه ده بیر داها اؤز وارلیغینی منیمسییر:

من ایگیدلر مسکه‌نی، بابکله تومیری‌سین یوردویام
من خزرده - ماوی دنیزده داش‌لانان بیر توفانام
وار گونئی‌ده قوشلاری اوچموش منیم اورمو گؤلوم
دوزقالاق‌دان باغری یانمیش بیر ده آذربایجانام.

بیر شهرده هبیب تورک اوشاغینین دیلی ایله مکتبین ایلک گونون‌ده مولیمه‌یه درس‌لیکلرین باشقا دیل‌ده اولدوغونا گؤره اعتراض ائدیر. جاواب اولاراق مولیمه اونا صمد بئهرنگینی اؤرنک توتوب دئییر: «یاشین چوخ اولسای‌دی، سن ده صمدلر کیمین بوغولوب اؤلردین».

و بو بیر گرچک‌دیر کی، شاعر ایندی گلیب صمدلر یاشینا دولوب، عصیان بایراغی قالدیریب...

آتام «پدر» اولدو! «مادر» ده آنا!
یاشیم آز اولسا دا، دؤزه بیلمدیم
نیه بیردن دؤنه دیلیمیز دئدیم؟!
معلم اؤزو ده چاشیب قالمیش‌دی
منی قاندیرماغا، چوخ‌لو چالیش‌دی.

دئدی: «سن اؤزونو چوخ اوزمه، گولوم
ازل‌دن اولوب‌دور بیزلره زولوم
«صمد» ده سن دئیه‌ن سؤزلری دئدی
او اوزده‌ن بو سؤزون کؤتگین یئدی!

یاشین چوخ اولسای‌دی سنین ده یقین،
بوغولوب اؤلردین «صمد»لر تکین

***

یئنی بابک بیزه لازیم‌دی بو غم‌دن قوتاراق
یاکاموز، یوخ‌سا اینانما، ناغیل ایله غزه‌له.

***

ساخلا منیم سؤزلری‌می،
بلکه بیر گون دیله دوش‌دو
چوخ گؤزللر گلین اولدو،
یازیق سارا سئله دوش‌دو
پارچالان‌دی آذربایجان
نئچه الده‌ن-اله دوش‌دو
یاشیل باش سونالار اوچدو
اورمودان گؤی گؤله دوش‌دو
اینسانلیغین کاروانی
آزدی یولون، سئله دوش‌دو