تورک میللتینین ایده‌آلی اولان تورانچیلیغی، هر کسین ایستدیی شکیل‌ده ایضاح ائتدیی، بونو بیر جور رومانتیزم دئیه گؤستردیکلرینی گورمک دیک. میللی اولکولرده(ایده آللاردا) اونون شعیر یونو(جهتی) اولان بیر رومانتیزم اولماقلا بیرلیک‌ده بیر اولکو؛ اصلین‌ده گئرچکلره سؤیکنن(دایانان) آچیق و قطعی مقصدلری اولان بیر دویغولار و دوشونجه‌لر سیستمی‌دیر. تورکچو دئیه بیلینه‌ن بعضی یازارلار تورانجیلیقدان بحث ائدرکه‌ن،عادتا اورکک اورکک مؤوضویا توخوناراق تورانجیلیغین نه اولدوغونو بیلمه‌یه‌نلر اوزرین‌ده هئچ ده مثبت بیر تأثیری اولمور.

تورانچیلیق ایده‌آلینین، ضیا گؤک آلپین بیر منظومه سی ایله تورک شعورونا گیردیینی سؤیله‌مک ده سهودیر. تورانچیلیق، یعنی بوتون تورکلری بیرلش‌دیرمک ایده‌آلی، میلاددان اول اوچونجو عصردن بری واردیر. آنجاق ایسلامیت بو دوشونجه‌نی بیر میقدار دییشدیرمیش، ایسلام‌لیغی قوروماق قایغیسی تورک بیرلیگی ایده‌آلینین زامان زامان آز و یا چوخ لاقئید ائتدیرمیش‌دیر.

بعضی سوزده تورکچو یازارلار ضیا گوک آلپین تورکچولویونه دایاناراق بوجوردا ادعالاری اولور:
"آچیق-آشکار آیدین دیر کی گنجلره تورکچولویون بایراغینی گتیره‌ن شاعر (یعنی ضیا گؤکالپ) اسگی تاریخ بویونجا تورک ایرقینین یاشادیغی اؤلکه‌لری زبت ائدلیم دئمیر، تورکلرین تورانی، یونان‌لیلارین مئگالو ایدئیاسی دئییل. تورک میللتینی اسگی تورک تاریخی ایچین‌ده خاطیرلاماق‌دیر. "
بو سطیرلر ده باش‌دان-باشا سهودیر. ضیا گؤک الپ،اسگی تورک اؤلکه‌لرینی ظبط ائدلیم دئمه‌دی دئیه بیزیم ده عینی یئرده قالماغیمیز لازیم اولماز. ضیا گؤک الپین تورکچولویو بو گون اوچون آرتیق یئترسیزد بیر تورکچولوکدور. زامان ایرلیلدیکجه(قاباغا گئتدیکجه) او اسکیکلری تاماملاییب چاتلاری باغلاماغا مجبوروق. قال‌دی کی گؤک الپ اسگی تورک اؤلکه‌لرینین تسخیرینین طرفداری‌دیر:

موسکوفون اولکه سی ویران اولاجاک،
تورکیه بویویوب توران اولاجاق.

دئیه‌ن اودور. تورکلرین تورانی، یونان‌لیلارین مئگالو ایدئیاسی دئییل دئمک، یونان‌لیلار بؤیومک ایستدیکلری حال‌دا بیز ایسته میریک دئمک‌دیر. کی بیر میللت اوچون بؤیومک‌دن قورخماق قدر اؤلومجول دوشونجه اولا بیلمز.
بو گون یوخسول آسیا و چوخگئری قالمیش آفریقا میللتلری بئله بؤیوکلوک ایستیین‌ده، بؤیوکلوک اولکوسونده ایک‌ن بیزیم "تورانجیلیغیمیز ایمپئریالیست دوشونجه دئییل" دئمه‌میز تاریخیمیزی قاپاتماغا قرار وئرمکله بیردیر.
ایمپئریالیست دئییلیک نه دئمک؟ اسگی تورپاقلاریمیزی قورتارماق ایستییمیز ایمپئریالیزم ایسه ایمپئریالیستیک. تورکیستانی، ایدیل-اورالی، آذربایجانی، قافقازلاری، کریمه نی و تورکلرین یاشادیغی باشقا یئرلری ایسته‌مک ائمپئریالیزم ایسه مقدس بیر دوشونجه‌دیر.

تورانچیلیق بوتون تورکلرین بیرلشمه‌سی ایده‌آلی‌دیر. اینسانلاری اینسان ائد‌ن، بؤیوک بیر دوشونجه‌نین آردین‌دان قوشماقلاری دیر. تورک میللتی اوچون ان اینسانجا، ان یوکسک دوشونجه توتساقدا یاشایان سویداشلارینی قورتارماق اوچون ائدجیی دؤیوش‌دور.
یالنیز قازانجیمیزی،قورساغیمیز(معده)، مادیاتیمیزی میزی دوشونمویک. بونو حیوانلار دا ائدر. داها چوخ معنایا، دوشونجه‌یه، ایده‌آلا دؤنک. اینسان‌لیق بودور. بونو سؤیلیر ده کیم‌سه‌دن چکینمیین: حاقیمیزی، آتالار ارثینی ایستییریک. آلاجاغیق دا ...

بو یازی بیر آلینتی دیر -نیهال آتسیز، اؤتوکئن، مارت ۱۹۶۸، سایی: ۳ -