1. در فرهنگ لغت آذری ها مفاهیم خیانت و وطن فروشی عدم ایمان به پاسخ پرسشی است که قدمت صد و اندی ساله دارد. پاسخی که به اذعان کنت گوبینیو، حسینقلی با اطلاعات اندکش طوطی وار تکرار کرده است.

2. بعد از جنگ های قاجار با روسیه و مداخلات بریتانیا عده ای از اروپا دیدگان آن زمان که به منورالفکر معروف بودند، پی به ضعف و عقب ماندگی ممالک محروسه بردند و چرایی این جریان دغدغه ذهنی شان شد.

3. اما پاسخ این چرا را هم از اروپاییان بصورت پکیج آوردند. در ذهن انها مگر ممکن بود اروپائیان هم اشتباه بکنند؟ حاشا اسلام به ذهن سامی و ورود اسلام به حمله اعراب تقلیل یافت. در کنار این، قبول توهمات مدینه فاضله قبل اسلام باعث شد تا تفکرات نژادی وارد ذهن منورالفکران بشود.

4. بنابراین جای سوال اولیه که در مورد چرایی عقب ماندگی بود، چرایی «انحطاط» گرفت. وقتی از انحطاط می گوییم یعنی قبلا اعلا بودیم. پس نیازی به احساس حقارت نیست بلکه این هجوم عرب و مغول بود که باعث اختلاط نژادی شد و ایران را ویران کرد.

5.ایمان به سیستم عامل ناسیونالیسم قومی سوپرمن های فارس! قدیم و پیاده سازی آن فرمول نجات شد. دیگر کتاب دره نادری به خاطر وفور اصطلاحات عربی فحش می خورد. هرانچه ترکی می نمود بیگانه تلقی شد چون به زعم انها یادگار اختلاط نژادی بود.

6. به عبارت دیگر مفهوم اختلاط نژادی اروپائیان نوش دارویی برای تمدد اعصابشان شد. اینک دیگر جواب را نه یافته بلکه گرفته بودند و راهکار را در زدودن هرچه علائمی از عرب و ترک و مغول به گفته خودشان بیگانگان بود یافتند

7. اختلاطی که علی اکبر سیاسی اولین رئیس دانشگاه تهران دعوت به زدودنش میکرد. هرکه مخالف پاسخی بود که حسینقلی از اولین محصلین ایرانی در اروپا گفته بود خائن به وطن تلقی شد چون دیگر ایراندوستی برابر بود با ایمان به ناسیونالیسم قومی فارس محور.

8. که با توجه به فاکتورهای زمانه ورژن های مختلفی از آن عرضه می شود. ولی هرچه باشد نباید سیستم عاملش زیر سوال رود که همانا با کفر به وطن مساوی خواهد بود. در راستای همین سیستم عامل، حافظه گرایی ناسیونالیسم قومیتی را جای تاریخ ایران معرفی کردند.

9. خلاصه همه چیز در پاسخی است که صد و اندی سال پیش گرفته شده است. هرگونه شک و شبهه در آن پاسخ فسیل شده که ریشه در نژادپرستی عریان دارد، به معنای خیانت و وطن فروشی است و اگر پاسخ دیگری ارائه کنی کارت با کمیته مجازات خواهد بود.