[بیرینجی بؤلوم]

ـ بو یازی چوخ اوزون اولدوغو اۆچون، ۶ بؤلومده پایلاشیلاجاقدیر

بو باشلیغی اوخویاندان سونرا، گلن گۆنلر ایچره یازیلاان [ سو(خبرچی)، اود(یالانچی)، یئل(کۆله)، تورپاق(آخیر) چرشمبه‌لرینین دبلری و یارانیش فلسفه‌لری،

بایرام‌لا ایلگیلی دبلر و گئنیش فلسفه‌سی

۱۳ـ‌جو گۆنون(دوغا گۆنونون) دبلری و اینانج‌لاری ] یازی‌لارینی اوخوماغا حاضیرلیغیمیز اولاجاق.

قیش موسیمی اسکی تۆرک‌ خالقلاری‌نین اوسطوره‌وی و میفیک دۆشونجه‌لرینده، گۆنش توتساقلیغی، قارانلیق‌لارین اگه‌منلیگی‌ دئمک‌دیر و اونون آردینجا گلن چتینلیک‌لر [اوت، بیتگی‌نین اؤلومو، یئم و یئیه‌جک قیتلیغی و... ] ین یارانماسی‌دیر،

چیلله گئجه‌سی(قیشین ایلک گئجه‌سی، بؤیوک ائوینه توپلانماق دا بو ساواشا حاضیرلیق‌دیر)،

بو قونودا باخین چیلله بؤیوک ساواش خبرچیسی یازیسینا،

آنجاق قیشی یاخشی باشا چاتدیرماق اۆچون، حاضیرلیق‌لار گؤرونور

اؤرنک اۆچون:

آرقیش(قیش زوماری) ساخلانیلیر

آسقیلیقلار:قیش اۆچون آسیلیب ساخلانیلان میلاقلار، قورو یئمیشلر و قورودولموش قاخ‌لار.

بۆرمه‌ـ‌بورما:قیش اۆچون لۆله‌لنمیش یئمکلر(توربانین باغینا دا دئییلر)

قئیله‌لیک قاوورماق، باسدیرمالار ساخلاماق

سامان ایچره یاش مئیوه‌لر ساخلاماق(بۏز آلما و... )

قاوورغا(قاوورقا، قووورقا) بوغدانی قاووروب قیشا ساخلاماق

سۆتلو ساری(قیشا ساخلانیلان انجیر)

قاووتمانج(قوووتماج): قاوورغایلا سۆت

قیشلیق و....

ان سونو قیشدان چیخماق (قازانماق، چتین‌لیکلردن قورتولماق)

ائله بو اۆزدن قیشین سون‌آیی(بایرام آیی) تۆرکلر ایچره عزیز توتولار [ ایشیق‌لیق‌لارین ظفر قازانماغی و گۆنش تانریچاسی‌نین قورتولوشو و... ].
بونا گؤره، بایرام آیی‌نین، هر گۆنونون اؤزل و گؤزل آنلاملی آدلاری ا‌ولوبدور.

اؤرنک اۆچون بیر نئچه‌سی‌نین آدینی یازیریق، آنجاق آچیقلامالاری و نه‌دن‌لرینه باشقا بیر یازیدا توخانمیشیق.

ـ بایرام آیی‌نین(ایسفندین) ایلک گئجه‌سی کۆر دوغولو kür doğulu, گئجه‌سی و ایلک اون گۆنو، کۆر دوغولو گۆنلری آدلانیلیر

[بیر سیرا یئرلرده یانلیشجاسینا کۆرد اوغلو دئییلیر]

کۆر: داغلیق

دوغولو: دوغولموش، متولد، زاییده، فرزند

بو گۆنلر داغ کۆله‌یی اولور، داغلاردا اولان قارین سویوغو، کۆلک ائدیر

کۆر دوغولو افسانه‌سینی اوخویون؛ داغ اوغلو(کۆر دوغولو) آو اۆچون یولا چیخیر گئجه داغدا یولونو ایتیریب، یورولوب یوخویا گئدیر و آغیر قار یاغیب اۆستونو اؤرتور{آناسینا خبر چاتینجا دئییر بو گئجه اؤلمه‌سه داها اؤلمز، یئرین اۆره‌یی بو گئجه قیزیشاجاق}، گئجه یاریسی یئره نفس گلیب، یئر ایسینیر و کۆر دوغولو قار آلتیندان قالخیب یئنی‌دن دوغولور،

ـ چیلله‌لر(بؤیوک و خیردا چیلله)، هابئله خیدیرنبی، هابئله چارـ‌چار(ایکی چیلله‌نین آراسیندا ایکی دنه۴ گۆن: ۸ گۆن)
چار‌ـ‌چار گلدی قیش گلدی

چارـ‌چار گئتدی قیش گئتدی

آدلی گۆنلردن سونرا

ـ قاری ننه چیلله‌سی(کۆر دوغولو گۆنلری‌نین سون ۳ گۆنو ـ دوه‌لرین قیزیشماسی‌لا باغلی افسانه‌یه باخین)

ـ قاری کۆله‌یی:

بایرام آیی‌نین ۱۰ دان ۲۰ سینه دک

ـ چیلله بئچه:

بایرام آیی‌نین ایلک ۷ گۆنو [ کۆر دوغولو گۆنلری‌نین ایلک یئددی گۆنو چیلله بئچه و ۳ گۆنو قاری‌ننه چیلله‌سی]

ـ قوش کۆله‌یی:

بایرام آیی‌نین ۲۱، ۲۲، ۲۳ـ‌جو گۆنلری

ـ سئرچه کۆله‌یی:

بایرام آیی‌نین ۲۴، ۲۵، ۲۶‌ـ‌جی گۆنلری

ـ آلا چلپوو(چالپاو):

بایرام آیی‌نین سونونا اۆچ گۆن قالان، ۲۷، ۲۸، ۲۹‌ـ‌جو‌ گۆنلری

هاوا گاه قیزارار، گاه بوزارار، گاه قارالار، گاه یاغاراق، گاه سویویار، گاهدان دا گۆن چیخار.

ـ وده یئلی(وعده ده دئییلر):

بایرام آیی‌نین(Boz ayının)

۲۷، ۲۸ـ‌جی گۆنلری، بایرامین‌ـ‌یازین گلمه‌یینی خبر وئرر.{ساری یئل قیش یئلی‌دیر، آغ یئل قارلاری اریدر، وده یئلی خبر وئرر}

ـ دارغان گۆنو:

وده یئلی‌نین صاباحیسی، قیشین سون گۆنو

بو گۆن گاهانبار و یارانیش گۆنو ده آدلانیلیر.

داودعبدی